BM’den tarihi karar: 500 yıllık dünya haritası değişiyor

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu'nda dünya haritalarının kullanımına ilişkin dikkat çeken karar 164 ülkenin desteğiyle kabul edildi. Afrika'nın gerçek yüzölçümünü daha doğru yansıtması hedeflenen yeni harita yaklaşımına yalnızca ABD karşı oy verirken, 6 ülke çekimser kaldı. Washington, kararın haritacılık tartışmasının ötesinde “ideolojik bir gündem” taşıdığını ve BM'nin asıl küresel sorunlardan uzaklaşmasına neden olduğunu savundu.

Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, yaklaşık 500 yıldır yaygın şekilde kullanılan Mercator haritasına alternatif olacak yeni dünya haritası yaklaşımına destek verdi. Afrika ülkelerinin öncülük ettiği girişim kapsamında kabul edilen kararla, kıtaların gerçek yüzölçümlerini daha doğru yansıtan Equal Earth projeksiyonunun kullanılması teşvik edildi. Karar 164 ülkenin desteğini alırken, yalnızca ABD karşı çıktı; 6 ülke çekimser kaldı.

500 YILLIK HARİTA SİSTEMİNE ALTERNATİF

Dünyada uzun yıllardır kullanılan Mercator projeksiyonu, 1569 yılında Flaman kartograf Gerardus Mercator tarafından özellikle denizcilikte kullanılmak üzere geliştirildi. Ancak bu yöntem, kutuplara yaklaşıldıkça kara parçalarını olduğundan daha büyük gösteriyor. Bu nedenle Grönland, Afrika'ya yakın büyüklükte görünürken gerçekte Afrika'nın yüzölçümü Grönland'ın yaklaşık 14 katı.

AFRİKA DAHA BÜYÜK, AVRUPA VE KUZEY AMERİKA DAHA KÜÇÜK GÖRÜNECEK

BM'nin desteklediği Equal Earth projeksiyonunda kıtaların yüzölçümleri gerçeğe çok daha yakın biçimde yansıtılıyor. Böylece Mercator haritasında olduğundan küçük görünen Afrika daha geniş yer kaplarken, Avrupa, Kuzey Amerika ve Grönland'ın haritadaki göreli büyüklüğü azalıyor.

Buradaki değişiklik ülkelerin gerçek yüzölçümlerini değiştirmiyor. Değişen şey, Dünya'nın küresel yüzeyinin düz bir harita üzerinde nasıl gösterildiği.

KARAR 164 ÜLKEDEN DESTEK ALDI

Togo'nun öncülüğünde, Afrika Birliği'nin desteğiyle hazırlanan girişim BM Genel Kurulu'nda oylamaya sunuldu. Karar 164 ülkenin oyuyla kabul edildi. ABD karara karşı oy kullanan tek ülke olurken, Sırbistan, Estonya, Gürcistan, Litvanya, Moldova ve Ukrayna çekimser kaldı.

ABD'DEN “İDEOLOJİK GÜNDEM” TEPKİSİ

Reuters'ın aktardığına göre ABD, kararın “ideolojik bir gündemi” desteklediğini ve uluslararası barış, refah ve ilişkiler gibi daha önemli sorunlardan dikkatleri uzaklaştırdığını savundu. Böylece Washington, oylamada karara karşı çıkan tek ülke oldu.

AFRİKA'DAN “HARİTAYI DÜZELTİN” KAMPANYASI

Girişimin arkasında “Correct the Map” (Haritayı Düzelt) kampanyası bulunuyor. Togo Dışişleri Bakanı Robert Dussey, Mercator projeksiyonunun Afrika'yı olduğundan küçük göstermesinin yalnızca teknik bir harita meselesi olmadığını, insanların dünyayı algılama biçimini de etkilediğini savundu. Kampanya kapsamında Equal Earth haritasının okullarda, ders kitaplarında, medya kuruluşlarında ve dijital platformlarda daha yaygın kullanılması hedefleniyor.

HARİTALAR DEĞİŞECEK, DÜNYA DEĞİL

Kararın en önemli ayrıntılarından biri ise bunun bağlayıcı olmaması. BM, Mercator projeksiyonunu tamamen yasaklamıyor. Özellikle denizcilik ve havacılıkta Mercator'un bazı teknik avantajlarının devam ettiği belirtiliyor. Yeni karar, hükümetleri ve kurumları kıtaların alanlarını daha doğru gösteren projeksiyonları kullanmaya teşvik ediyor.

Kaynak: Haberler.com