ABD ve İran heyetleri barış zirvesi için İsviçre’ye ulaştı

Dünyanın gözünü çevirdiği ABD-İran temaslarında kritik aşamaya geçildi. Barış görüşmeleri öncesinde ABD ve İran heyetleri İsviçre'ye inerken, Hürmüz Boğazı'nın durumu ve Lübnan'da süren çatışmalar müzakere sürecine gölge düşürüyor. Taraflar, dört aylık savaşın ardından ilan edilen ateşkesi kalıcı barışa dönüştürmek için bugün masaya oturmaya hazırlanıyor.

ABD ile İran arasında yaklaşık dört ay süren savaşın ardından imzalanan geçici ateşkes kapsamında yürütülen diplomatik süreçte önemli bir eşik aşıldı. İran ve ABD heyetleri, barış görüşmeleri için İsviçre'ye ulaştı.

Pakistan'ın arabuluculuğunda yürütülen süreçte taraflar, 60 günlük ateşkes döneminde kalıcı anlaşmanın şartlarını görüşecek. İran devlet medyası, üst düzey İranlı yetkililerin İsviçre'ye vardığını duyururken, ABD Başkan Yardımcısı JD Vance'in de müzakereler için ülkeye ulaştığı bildirildi.

HÜRMÜZ BOĞAZI TARTIŞMASI GÖRÜŞMELERİN GÖLGESİNDE

Taraflar masaya oturmaya hazırlanırken Hürmüz Boğazı'yla ilgili tartışmalar gündemdeki yerini koruyor. İran Devrim Muhafızları Ordusu'nun boğazın kapatıldığı yönündeki açıklaması yeni bir krize yol açarken, ABD bu iddiayı reddetti.

ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), cumartesi günü 55 ticaret gemisinin Hürmüz Boğazı'ndan geçtiğini ve küresel piyasalara 17 milyon varilden fazla petrol taşındığını açıkladı. Komutanlık, ticari gemi trafiğinin güvenli şekilde sürdüğünü belirtti. Dünya petrol ticaretinin önemli bir bölümünün geçtiği Hürmüz Boğazı, küresel enerji arzı açısından kritik önemde bulunuyor.

TRUMP'TAN DİKKAT ÇEKEN AÇIKLAMA

ABD Başkanı Donald Trump, ateşkes süresince ve sonrasında Hürmüz Boğazı'ndan geçişler için herhangi bir ücret alınmayacağını söyledi. Ancak Trump, barış görüşmelerinin başarısız olması halinde ABD'nin bölgede sağladığı güvenlik hizmetleri karşılığında geçiş ücreti uygulayabileceğini ifade etti.

Trump'ın açıklamaları enerji piyasaları ve diplomatik çevreler tarafından yakından takip edildi.

İRAN'DAN "ANLAŞMA UYGULANMIYOR" İDDİASI

İran lideri Ayetullah Mücteba Hamaney'in danışmanlarından Muhammed Muhbir, ABD'nin geçici anlaşmadaki yükümlülüklerini yerine getirmediğini öne sürdü.

Muhbir, özellikle Lübnan'daki ateşkes ihlallerine dikkat çekerek anlaşmanın yalnızca kağıt üzerinde kaldığını savundu. İran heyetine Meclis Başkanı Muhammed Bakır Kalibaf liderlik ederken, heyette Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile güvenlik ve enerji alanlarından üst düzey isimlerin de yer aldığı belirtildi.

LÜBNAN'DA GERİLİM SÜRÜYOR

ABD-İran görüşmelerinin önündeki en önemli başlıklardan biri olan Lübnan'da çatışmalar sürüyor. Lübnan Sivil Savunması, İsrail'in son saldırılarında 20 kişinin hayatını kaybettiğini açıkladı. İsrail ise saldırıların Hizbullah'ın eylemlerine karşılık gerçekleştirildiğini duyurdu.

İsrail yönetimi, İran ile ABD arasında yapılan anlaşmanın tarafı olmadığını ve Lübnan'da kontrol altında tuttuğu bölgelerden çekilmeyeceğini açıkladı. Hizbullah da İsrail'in bölgede serbest hareket etmesine izin vermeyeceğini bildirdi.

İSRAİL'DE SAVAŞA DESTEK GERİLİYOR

Reuters tarafından paylaşılan ve Kudüs İbrani Üniversitesi tarafından yapılan araştırmaya göre İsraillilerin büyük bölümü savaşın hedeflerine ulaşmadığını düşünüyor.

Ankete katılanların yüzde 92'si İran'ın savaş sürecinden daha avantajlı çıktığını belirtirken, yalnızca yüzde 8'i İsrail'in galip geldiği görüşünü paylaştı.

GÖZLER KRİTİK MÜZAKERELERDE

Taraflar nükleer program, bölgesel güvenlik, enerji koridorları ve Lübnan'daki ateşkes başlıklarını masaya yatıracak. ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, görüşmelerden ilerleme çıkmasını beklediğini belirterek özellikle nükleer dosya ve Lübnan konusunda somut adımlar atılmasını umduğunu söyledi.

Önümüzdeki günlerde yapılacak görüşmeler, Orta Doğu'da son yılların en kritik diplomatik temasları arasında gösteriliyor.