İran sokaklarında 2025'in son günlerinde ateşlenen fitil, 2026'nın ilk haftalarında rejimi sarsmaya devam ederken; sürgündeki hanedandan tarihi bir dönüş sinyali geldi. Sürgünde ölen Şah'ın büyük oğlu Rıza Pehlevi, sokağa 'Direnin' çağrısı yaparken, ABD Başkanı Trump'a sunduğu 'İran'ı birlikte büyütelim' teklifiyle uluslararası diplomasiyi hareketlendirdi.
İran'da 2025'in son günlerinden bu yana devam eden ve şiddetini her geçen gün artıran protestolar, sürgündeki hanedan üyelerini de harekete geçirdi. İran'ın son şahı Muhammed Rıza Pehlevi'nin oğlu Rıza Pehlevi, hem sokaktaki göstericilere hem de uluslararası topluma kritik mesajlar gönderdi. Protestoculara "Sokağı terk etmeyin" diyen Pehlevi ABD Başkanı Donald Trump'a da "Hem biz hem de siz İran'ı yeniden büyük yapabilelim. Bu yolda ortak olalım" sözleri ile seslendi.
İran genelinde ekonomik buhran ve yönetim karşıtı taleplerle başlayan gösteriler, 2026 yılına damga vurmaya devam ederken, sürgündeki eski veliaht prens Rıza Pehlevi sessizliğini bozdu. Pehlevi, rejimin zayıfladığını savunarak geçiş dönemi için sorumluluk almaya hazır olduğunu ilan etti.
"LİDERLİK ETMEYE HAZIRIM"
İran halkına seslenen Pehlevi, sokaklardaki direnişin kırılmaması gerektiğini vurguladı. Rejimin güvenlik duvarlarında çatlaklar oluştuğunu iddia eden Pehlevi, şu ifadeleri kullandı: "Daha önce de söylediğim gibi, liderlik etmeye hazırım. Ancak nihai tercih halka aittir. Benim şu anki görevim, bu geçiş sürecinin sağlıklı bir şekilde gerçekleşmesini sağlamaktır. Birçok güvenlik gücü personeli görevini bırakıyor; sakın sokakları terk etmeyin!"
FOX NEWS ARACILIĞIYLA TRUMP'A ÇAĞRI : "İRANI'I BİRLİKTE BÜYÜK YAPALIM"
ABD merkezli Fox News kanalına açıklamalarda bulunan Pehlevi, mesajını ABD Başkanı Donald Trump'a taşıdı. Trump'ın ünlü seçim sloganına atıfta bulunan Pehlevi, stratejik bir ortaklık teklif etti: "Sayın Başkan… Hem biz hem de siz İran'ı yeniden büyük yapabilelim. Bu yolda ortak olalım. İlk fırsatta İran'a dönmeye hazırım."
TRUMP KAPIYI ARALIK BIRAKMIŞTI
ABD Başkanı Trump, Pehlevi ile görüşüp görüşmeyeceği sorusuna, "Bunun şu aşamada uygun olup olmayacağından emin değilim. Kimin öne çıkacağını izlememiz gerektiğini düşünüyorum" karşılığını vermişti.
DÜNYANIN GÖZÜ İRAN'DA
2026 yılı başı itibarıyla Tahran'dan yükselen dumanlar ve İstanbul dahil birçok dünya kentinde düzenlenen destek eylemleri, İran'daki sürecin artık geri dönülemez bir noktaya evrildiğini gösteriyor.
2 BİN 500 YILLIK MONARŞİNİN SONU VE SÜRGÜNÜN HİKAYESİ
Bugün İran sokaklarında yankılanan sloganlar ve Rıza Pehlevi'nin "dönüş" sinyalleri, akıllara 1979 yılındaki o tarihi kırılmayı getiriyor. İşte Pehlevi Hanedanı'nın çöküşüne giden o süreç:
Devrimin ayak sesleri ve sosyal patlama: 1970'lerin sonunda Şah Muhammed Rıza Pehlevi, petrol gelirleriyle ülkeyi hızla modernleştirmeye çalışırken, artan enflasyon ve baskıcı yönetim toplumsal bir öfke biriktirdi. Sürgündeki lider Ayetullah Humeyni'nin ses kasetleri üzerinden yürüttüğü propaganda, muhafazakar kesimi ve modernleşme karşıtlarını tek bir bayrak altında topladı.
16 Ocak 1979: "Şahin" havalandı, bir devir kapandı: Tansiyonun zirveye ulaştığı Ocak 1979'da Şah, kan dökülmesini önlemek gerekçesiyle ülkeyi terk etmeye karar verdi. 16 Ocak sabahı Tahran Mehrabad Havalimanı'nda uçağa binerken yanında götürdüğü bir kutu İran toprağı, vatanına hüzünlü bir veda simgesiydi. Şah'ın gidişinden sadece birkaç dakika sonra Tahran sokakları "Şah Gitti" (Shah Raft!) kutlamalarıyla sarsıldı.
Sürgünde vatansız kaldılar: Şah ailesi için asıl trajedi havalimanından sonra başladı. Bir zamanlar dünyanın en güçlü liderlerini saraylarında ağırlayan Pehlevi, sığınacak ülke bulmakta zorlandı. Mısır, Fas, Bahamalar ve Meksika arasında mekik dokuyan aile, "istenmeyen misafir" muamelesi gördü. Şah'ın tedavi için ABD'ye gidişi ise Tahran'daki ABD Büyükelçiliği'nin basılmasına ve 444 günlük rehine krizine yol açtı.
Rıza Pehlevi, sürgünden sadece 18 ay sonra 1980'de Kahire'de hayatını kaybetti. Ailenin diğer üyeleri ise Avrupa ve ABD'ye dağıldı.
Bugün, babasının gidişinden 47 yıl sonra Rıza Pehlevi'nin "Liderliğe hazırım" çıkışı, 1979'daki o vedanın ardından tarihin en büyük geri dönüş girişimi olarak değerlendiriliyor. Pehlevi 19 yaşında delikanlı olarak ülkesinden ayrılmıştı.
News
