Karadağ'ın Kasım 2026'dan itibaren Türk vatandaşlarından vize istemeye başlayacağını açıklamasıyla birlikte Türk pasaportuyla Avrupa'da vizesiz gidilebilen ülke sayısı 10'a düşecek.
Karadağ'ın Avrupa Birliği'ne (AB) uyum süreci kapsamında Türkiye'ye yönelik vizesiz seyahat uygulamasını kaldırma kararı alması, Türk vatandaşlarının vizesiz seyahat edebildiği ülkeleri yeniden gündeme getirdi. Karadağ'ın yanı sıra Avrupa'da birçok ülke de AB üyelik sürecinde benzer adımlar atmıştı.
KARADAĞ'IN KARARI AB UYUM SÜRECİNİN PARÇASI
Karadağ hükümeti, 2026 yılında bir Karadağ vatandaşının bıçaklanmasının ardından yaşanan olaylar nedeniyle Türk vatandaşlarına yönelik vizesiz seyahat uygulamasını geçici olarak askıya almıştı.
Ancak son alınan karar, güvenlik gerekçesinden ziyade Avrupa Birliği'ne katılım sürecinde vize politikalarını AB ile uyumlu hâle getirme amacı taşıyor. Bu kapsamda yalnızca Türkiye'ye değil, Çin ve Rusya'ya yönelik de vize uygulaması getiriliyor.
AVRUPA'DA BENZER SÜREÇ DAHA ÖNCE DE YAŞANDI
Karadağ, bu uygulamayı hayata geçiren ilk ülke değil. Avrupa Birliği'ne üyelik sürecinde Romanya'dan Hırvatistan'a kadar birçok ülke de Türkiye'den vize istemeye başlamıştı.
Bunun temel nedeni, AB'nin siyasi merkezini oluşturan Almanya ve Fransa gibi ülkelerin, birlik kurulmadan önce de Türk vatandaşlarına vize uyguluyor olmasıydı. Avrupa Birliği'nin kurulmasıyla birlikte bu ülkelerin ulusal vize politikaları, birliğin ortak vize politikasına dönüştü.
Öte yandan Almanya ve Fransa'nın Türkiye'den vize istemesi, 12 Eylül 1980 askeri darbesinin ardından Ekim 1980'de başladı.
Daha sonra;
Belçika, Hollanda ve Lüksemburg'un oluşturduğu BENELUX ülkeleri Kasım 1980'de,
Danimarka 1981'de,
İrlanda ve İngiltere 1989'da,
İtalya 1990'da,
İspanya ve Portekiz ise 1991'de
Türk vatandaşlarından vize talep etmeye başladı.
TÜRKİYE NEDEN SCHENGEN VİZE SERBESTİSİ ALAMADI?
Günümüzde Kolombiya'dan Malezya'ya kadar birçok ülkenin vatandaşları Schengen bölgesine vizesiz seyahat edebiliyor.
Türkiye ise vize serbestisi amacıyla Avrupa Birliği ile 2013 yılında müzakerelere başladı. Ancak Türkiye'nin de kabul ettiği 72 kriterden altısını, aradan geçen yıllara rağmen yerine getirmediği gerekçesiyle vize serbestisi uygulamaya alınmadı.
ASYA'DA HANGİ ÜLKELER VİZE İSTİYOR?
Türkiye'nin Asya'daki komşularından yalnızca Irak, 15-50 yaş arasındaki Türk vatandaşlarından vize talep ediyor.
Suriye'ye ise vizesiz ancak harç ödeyerek giriş yapılabiliyor.
Orta Asya'da;
Kazakistan,
Özbekistan,
Kırgızistan,
Moğolistan
Türk vatandaşlarının vizesiz seyahat edebildiği ülkeler arasında yer alıyor.
Buna karşılık;
Hindistan,
Çin,
Pakistan,
Bangladeş
Türk vatandaşlarından vize talep ediyor.
Doğu Asya'da ise Japonya, Güney Kore, Endonezya ve Tayland'a vizesiz seyahat edilebiliyor.
JAPONYA TÜRK TURİSTLERİN İLGİSİNİ ÇEKİYOR
Japonya, son dönemde Japon yeni'nin değer kaybetmesi ve Türk vatandaşlarının Avrupa ile ABD vizelerinde yaşadığı zorlukların da etkisiyle Türkiye'den daha fazla turist ağırlamaya başladı.
Japon Ulusal Turizm Örgütü verilerine göre, Nisan 2026'da 13 binden fazla Türk vatandaşı Japonya'yı ziyaret etti.
Bu sayı Nisan 2019'da yaklaşık 2 bin, Nisan 2011'de ise yalnızca 300 seviyesindeydi.
AFRİKA'DA TABLO NASIL?
Türkiye'nin 2000'li yıllarda başlattığı Afrika açılımıyla birlikte çok sayıda Afrika ülkesiyle ticari ilişkiler geliştirildi ve vizeler karşılıklı olarak kaldırıldı.
Buna rağmen Afrika ülkelerinin yarısından fazlası hâlâ Türk vatandaşlarından vize talep ediyor.
Vize isteyen ülkelerin büyük bölümü Sahra Altı Afrika, Sahel ve Orta Afrika bölgelerinde bulunuyor.
GÜNEY AMERİKA EN AVANTAJLI KITA
Türk pasaportuyla en rahat seyahat edilebilen bölgelerden biri Güney Amerika. Kıtadaki 13 ülkenin 10'una vizesiz giriş yapılabiliyor.
Ancak uzun mesafe ve yüksek uçuş maliyetleri nedeniyle bu avantajdan yararlanan Türk turist sayısı sınırlı kalıyor.
Türkiye Seyahat Acentaları Birliği (TÜRSAB) verilerine göre, Covid-19 pandemisi öncesindeki son yıl olan 2019'da Türkiye'den Latin Amerika ülkelerine gidenlerin sayısı, yurt dışına çıkan toplam turistlerin yaklaşık yüzde 0,5'ini oluşturdu.
2023 yılında bu oran dört kat artmasına rağmen toplamın yalnızca yüzde 2'si seviyesinde kaldı.
KUZEY AMERİKA'DA DURUM
Kuzey Amerika'da ABD ve Kanada, Türk vatandaşlarından vize talep ediyor. Meksika'ya ise elektronik vize (e-vize) uygulamasıyla giriş yapılabiliyor.
Kaynak: BBC
News
